24 Mart 1955’te İstanbul’da doğdu. 1973 yılında Robert Academy’yi bitirdi, 1978’de State University of New York at Albany’den jeolog olarak mezun oldu. 1979’da master, 1982’de de doktora aldı. 1981’de İTÜ Maden Fakültesi Genel Jeoloji Kürsüsü’nde asistan olarak akademik hayatına başladı; 1986’da doçent, 1992’de profesör oldu.

Şengör, bilimsel başarılarıyla çok sayıda ulusal ve uluslararası ödül ve üyeliğe layık görüldü. Oxford, California Institute of Technology ve Salzburg Lodron-Paris-Üniversitesi’nde misafir profesörlük yaptı. 2000 yılının Nisan ayında Amerika Birleşik Devletleri Ulusal Bilimler Akademisi yabancı üyeliğine seçilen ilk Türk oldu. Şengör, jeolojide bilhassa yapısal jeoloji ve tektonik dallarındaki çalışmaları ile ün yaptı. Bu konuda 20 kitap, 323 bilimsel makale, 246 tebliğ özeti, pek çok popüler bilim makalesi, tarih ve felsefe ile ilgili de 11 kitap ve 300’ü geçen deneme yazısı yayımlamıştır. Şengör ayrıca pek çok uluslararası dergide editör, yardımcı editör ve yayın kurulu üyeliği yaptı.

A.M. Celâl Şengör’ün, Senin Cahilliğin Benim Yaşamımı Etkiliyor (2023), Cehaletten Kurtulma Sanatı (“Kim Kimdir?” ve “Ne Nedir?” 2024), Cehennemdeki Üniversiteliler (2024), Aforizmalar (2024)’dan sonra altıncı kitabı Bilim Olmasaydı 2026’da Masa Kitap’tan çıktı.